WebsiteWoortmann9015.jpg

Aansprakelijkheid van aandeelhouders, bestuurders en commissarissen

In de oprichtingsfase van de B.V. is de ondernemer privé aansprakelijk. De aansprakelijkheid eindigt als de opgerichte B.V. de handelingen in de voorfase bekrachtigt. De privé-aansprakelijkheid duurt voort tot de B.V. is ingeschreven in het Handelsregister. Na oprichting, bekrachtiging en inschrijving van de B.V. is de aansprakelijkheid van de aandeelhouders in beginsel beperkt tot het bedrag waarmee zij in de vennootschap deelnemen. De B.V. is als rechtspersoon, net als een natuurlijk persoon, een zelfstandig drager van rechten en plichten. Betrokken personen, zoals de directeur(en) en commissarissen, zijn niet met hun privé-vermogen aansprakelijk voor de schulden van de vennootschap.

De directeur is meestal in dienst van de vennootschap. Indien hij zijn taak als bestuurder goed verricht, zal hij noch door de vennootschap noch door derden kunnen worden aangesproken voor schulden van de vennootschap. Dit ligt anders wanneer de directeur niet naar behoren heeft gefunctioneerd en er sprake is van 'onbehoorlijk bestuur'. Wanneer er sprake is van onbehoorlijk bestuur, en de vennootschap lijdt door dit bestuur schade, kan de bestuurder in persoon door de vennootschap worden aangesproken. Ook kan, bij onbehoorlijk bestuur waardoor een derde schade lijdt, een bestuurder in privé worden aangesproken door die derde.

Omdat er in het verleden veel misbruik werd gemaakt van deze beperkte aansprakelijkheid zijn er anti-misbruikwetten ingevoerd. Hierdoor zijn de directeur(en) en degenen die het beleid van de vennootschap hebben bepaald, wél privé aansprakelijk als:

  • de bestuurder te zware contractuele verplichtingen voor de onderneming is aangegaan en hij bij het aangaan hiervan wist of kon voorzien dat de vennootschap niet aan haar verplichtingen kon voldoen;
  • het onvermogen om loonbelasting, btw en sociale premies te betalen niet (of niet op tijd) aan fiscus en/of bedrijfsvereniging wordt gemeld;
  • aannemelijk is dat het onvermogen om belastingen en premies te betalen een gevolg is van onbehoorlijke taakvervulling door het bestuur in een periode van drie jaar voorafgaand aan de melding;
  • de B.V. failliet gaat als gevolg van onbehoorlijk bestuur (wanbeleid) van de directie of degenen die het beleid bepaalden in de drie jaar voor het faillissement voorzover dat een belangrijke oorzaak van het faillissement vormde. Als er geen jaarstukken worden gedeponeerd bij het Handelsregister, wordt onbehoorlijk bestuur verondersteld.

Ook de commissarissen van een B.V. vallen onder de werkingssfeer van deze anti-misbruikwet. Het is zeer aan te raden bij de keuze van de rechtsvorm uitgebreid advies in te winnen over de risico’s van aansprakelijkstelling in privé en over de mogelijkheden van verzekering tegen aansprakelijkstellingen.

De beperkte aansprakelijkheid van de directeur en aandeelhouders wordt voorts gerelativeerd doordat banken de directeur-grootaandeelhouder vaak privé laten meetekenen voor leningen. Hierdoor wordt deze naast de B.V. ook persoonlijk aansprakelijk.